Υπερτουρισμός: όταν η επιτυχία ενός προορισμού γίνεται το πρόβλημά του

Πίνακας περιεχομένων

Ακολουθήστε μας

il vero lusso sarà il tempo (e lo spazio)

Τα τελευταία χρόνια ο όρος υπερτουρισμός è entrato stabilmente nel vocabolario di amministrazioni, residenti e operatori del settore turistico. Ma dietro questa parola si nasconde una realtà molto più profonda e, soprattutto, strutturale.

Località come τα Κανάρια Νησιά, τη Βαρκελώνη, τη Βενετία, τις Βαλεαρίδες Νήσους, τις ακτές της Τοσκάνης non soffrono perché il turismo è “troppo”, ma perché è συγκεντρωμένο κακόστον ίδιο χώρο και χρόνο.

Il problema non è il turismo.
Il problema è όταν e όπως λαμβάνει χώρα.


Τα Κανάρια Νησιά, η Βαρκελώνη και το παράδοξο των επιτυχημένων προορισμών

Ας πάρουμε δύο εμβληματικά παραδείγματα.

Τα Κανάρια Νησιά

Un arcipelago con clima primaverile tutto l’anno, temperature miti anche in inverno, infrastrutture pronte e un territorio che potrebbe vivere di turismo 12 μήνες στους 12.

Ακόμα:

  • ανεξέλεγκτες αιχμές σε ορισμένες περιόδους
  • πίεση στις υπηρεσίες, τη στέγαση και τους κατοίκους
  • συμπιεσμένες αποδόσεις εκτός εποχής

Βαρκελώνη

Città straordinaria, con una forte identità culturale, ma:

  • συμφορημένο ιστορικό κέντρο
  • δαιμονοποιημένα τουριστικά ενοίκια
  • εξοργισμένοι κάτοικοι
  • τουρισμός με εγκατάλειψη και εγκατάλειψη

In entrambi i casi il turismo non è distribuito: è στοιβαγμένα.


Ο υπερτουρισμός ως οικονομική (όχι μόνο κοινωνική) δυσχέρεια

Spesso l’overtourism viene raccontato come un problema sociale o ambientale. Lo è.
Ma è anche un enorme οικονομική σπατάλη.

  • infrastrutture usate al 120% per 2–3 mesi
  • e al 30–40% per il resto dell’anno
  • υπερ-αγχωμένο εποχικό προσωπικό σε υψηλή περίοδο
  • και υπολειτουργούν ή απουσιάζουν σε χαμηλές

Questo modello non è sostenibile né per i territori, né per gli operatori, né per i residenti.


La domanda giusta non è “come fermare i turisti”

Ma “come ridistribuirli”

Qui arriva la parte che può sembrare bizzarra, fuori logica, quasi provocatoria.

E se il problema non fosse l’overtourism, ma l’under-tourism negli altri mesi?

Se tutti vanno in vacanza a luglio e agosto perché:

  • έχουν υποχρεωτικές διακοπές
  • ακολουθήστε τις καθιερωμένες συνήθειες
  • pensano che “fuori stagione non sia vacanza”

allora la vera rivoluzione non è vietare, ma να κάνει τους άδειους μήνες επιθυμητούς και βολικούς.


Τι θα συνέβαινε αν οι εποχές αντιστρέφονταν;

Ας φανταστούμε ένα σενάριο.

Σχεδόν άδειες παραλίες.
Εστιατόρια χωρίς ουρές.
Ρευστοί δρόμοι.
Αυθεντικές εμπειρίες.

Ora immaginiamo che tutto questo accada non perché “non c’è turismo”, ma perché:

  • il valore economico si è spostato
  • i prezzi sono più intelligenti
  • οι υπηρεσίες είναι καλύτερες
  • l’esperienza è superiore

Τι θα γινόταν αν οι διακοπές τον Οκτώβριο ήταν καλύτερες από τις διακοπές τον Αύγουστο;

Όχι με ρομαντικούς όρους.
Από την άποψη Λογικές σκέψεις.


Παροχή οικονομικής αξίας στους λιγότερο πολυσύχναστους μήνες

Il punto chiave è questo:
finché i mesi di bassa stagione valgono meno, continueranno a essere percepiti come meno desiderabili.

Αντιστροφή της τάσης σημαίνει:

  • επένδυση σε άδειους μήνες
  • δημιουργία ειδικών τουριστικών προϊόντων
  • να προσφέρουν καλύτερες υπηρεσίες, όχι ασήμαντες εκπτώσεις
  • αφηγείται ένα άλλο είδος εμπειρίας

Non “vacanza low cost”, ma έξυπνες διακοπές.


Meno folla = più valore

Λιγότερο πολυσύχναστο έδαφος:

  • offre esperienze più profonde
  • αυξάνει την ικανοποίηση των ταξιδιωτών
  • riduce l’impatto sui residenti
  • migliora la qualità del lavoro
  • επιμηκύνει τη σεζόν

Και παραδόξως, può generare più reddito complessivo, perché:

  • lavora più mesi
  • με λιγότερο άγχος
  • e maggiore qualità

Il turismo del futuro non sarà per tutti, nello stesso momento

Questa è una verità scomoda.

Il turismo del futuro non potrà più permettersi di concentrare milioni di persone:

  • στα ίδια μέρη
  • τις ίδιες εβδομάδες
  • με τις ίδιες προσδοκίες

Όχι λόγω ιδεολογίας.
Αλλά για οικονομική και εδαφική επιβίωση.


Ο ρόλος των φορέων εκμετάλλευσης (και των ιδιοκτητών)

Chi opera nel turismo – e chi mette a reddito immobili – ha una responsabilità chiave:
όχι απλώς να κυνηγάμε τη ζήτηση, αλλά να συμβάλλουμε στον επανασχεδιασμό της.

Ενισχύστε:

  • soggiorni più lunghi
  • εναλλακτικές περιόδους
  • ειδικά σχεδιασμένες εμπειρίες
  • λιγότερο καταναγκαστικός τουρισμός

Questo significa meno overtourism e più equilibrio.


Conclusione: il vero lusso sarà il tempo (e lo spazio)

In futuro, il vero lusso non sarà il mese di agosto.
Sarà:

  • βρείτε χώρο
  • έχουν χρόνο
  • που ζουν σε ακόρεστα μέρη

Οι προορισμοί που θα καταλάβουν πρώτα πώς μετατόπιση της οικονομικής αξίας σε λιγότερο πολυσύχναστους μήνες non solo risolveranno il problema dell’overtourism, ma diventeranno più forti, più resilienti e più desiderabili.

Ο τουρισμός δεν πρέπει να σταματήσει.
Πηγαίνει επανασχεδιασμένο.

Manuel Gruni